ایرادِ پررنگ‌تر در شخصیّت‌پردازی یعقوبی، سیرِ خطّی حرکت آن‌هاست. نه تنها قطب‌های متخالف و متخاصم هر یک از شخصیّت‌ها در خانواده‌ی آی‌سودا موجود است که آینده/گذشته‌ی آدم‌ها هم، همان‌نزدیکی‌هاست: آروین را بگیر و امتداد بده تا برسی به مازیار. این است که می‌گویم یعقوبی به جای شخصیّت‌پردازی، جدول کلماتِ متقاطع حل کرده است. دیده‌ای آدم‌هایی را که صبح تا شب کارشان نشستن در کافه و پارک است و حلّ جدول؟ دیگر هیچ‌چیز نمی‌بینند مگر رابطه‌ی مکانیکی بین کلمه‌ها را؟ یعقوبی هم هیچ‌چیز ـ مطلقاً هیچ‌چیز ـ از شخصیّت‌هایش ندیده، جز رابطه‌ی مکانیکی بین‌شان را. گفتن از «درونیاتِ پیچیده و دقایق روان‌شناختی و ذهنیاتِ ژرف» خنده‌آور است. کاش نمایشنامه‌اش هجو رابطه‌های انسانی، یا هجو ساده‌انگاری بود تا دستِ کم خنده‌هایمان هدر نمی‌رفت.

برخلاف دیگرانی که گزاره‌های پایانی نمایش را ـ که باران روایت‌شان می‌کند ـ تحسین کرده‌اند؛ می‌خواهم بگویم که این جمله‌ها، نهایتِ پیش‌پاافتادگی و ذهنِ ساده‌ی نمایشنامه‌نویس را نشان می‌دهند. یعقوبی، در پایانِ نمایش هرچه داشته روی دایره می‌ریزد. بعد از شخصیّت‌پردازی‌های خطّی‌پیش‌رونده و متضاد، چیزی در چنته‌اش نمانده جز مشخّصاً نشان‌دادنِ دو قطبی که در تمامِ نمایش مشهود بودند. انگار که آماتوری در پایانِ مقاله‌اش بنویسند «پس، با توجّه به آن‌چه تا این‌جا آمد، نتیجه می‌گیریم که...»

جدول‌حل‌کردن، ظاهراً با معنا سر و کار دارد. امّا بیش از آن‌که معنا درش مهم باشد، ساده‌کردن کلمه در حد «حرف» اهمیّت دارد. جدول‌حل‌کن‌های حرفه‌ای، کلمه نمی‌بینند؛ حرف می‌بینند. یعقوبی، کلیّت پیچیده‌ی روانی-اجتماعی آدم‌ها را نمی‌بیند. بی‌جهت سراغ جزء رفته و بعد، جزء را به کل تعمیم می‌دهد. در مقام تمثیل، حتّا برای جدول‌حل‌کن‌های حرفه‌ای، واژه‌ها به دو طبقه‌ی «افقی» و «عمودی» تقسیم می‌شوند ـ بی‌آن‌که هیچ معنایی داشته باشند. به همین‌ترتیب، انگار برای یعقوبی هم آدم‌ها به دو طبقه‌ی «مناسب برای ازدواج» و «غیر مناسب برای ازدواج» یا «آن‌ها که می‌مانند» و «آن‌ها که خداحافظی می‌کنند» یا «آن‌ها که در زن‌شان، مادرشان را سراغ می‌گیرند» و «آن‌ها که در زنشان، خواهرشان را سراغ می‌گیرند» و «آن‌ها که به ماه نگاه می‌کنند» و «آن‌ها که به تصویر ماه در آب می‌نگرند» تقسیم می‌شوند.

از دوانگاری‌های شخصیّت‌پردازانه‌ی یعقوبی، از امتدادِ خطّی شخصیّت‌ها، از پیش‌بینی‌پذیر بودن همه چیز، بدم می‌آید. با خودتان فکر کرده‌اید در سال‌های اخیر چقدر از این نوع نمایش‌ها دیده‌اید؟ تئاترهایی که پرسش‌شان مهم است؛ ولی، همه‌چیزشان معلوم، که ذهن ساده‌ی نمایشنامه‌نویس را برملا می‌کند. آن‌وقت، آن‌وسط‌ها برای لاپوشانی و احتمالاً جذّابیّت‌های بی‌معنی دو سه تمهید می‌اندیشند: یکی این‌که رابطه‌ای شگفت‌انگیز را برملا می‌کنند (مثلاً این‌که آی‌سودا با برادرِ شوهرِ جداشده‌اش ازدواج کرده) دیگری این‌که مرد و زن‌های نمایش پشتِ هم سیگار می‌کشند و دستِ آخر برای خنده، بچّه‌ای، پیرمرد و پیرزنی، ناقص‌العقلی برای خوشمزگی و خنداندن تماشاگرها، چیزی می‌گوید و تمام. خسته نشدید؟!